Sociaal domein

Gezondheid verbeteren om beter met de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen in het leven om te gaan

Doel 1.1.2 Vitaal en gezond | Begroting 2025

Gezondheid is meer dan ‘niet ziek zijn’. Gezondheid gaat over veerkracht, over meedoen in de maatschappij, over betekenisvol (vrijwilligers)werk en over de omgeving waarin je leeft. Samen met partners gaan we voor het vitaler en gezonder maken van onze inwoners. We ondersteunen mensen die extra hulp kunnen gebruiken bij het maken van gezonde keuzes, bijvoorbeeld door middel van de Baby Groente Tas.  
Met partners en inwoners blijven we in gesprek over de samenwerking tussen de formele en informele zorg om deze doelen te bereiken. Het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) is ook in 2025 uitgevoerd. Daarmee dragen we bij aan de beweging van ziekte naar gezondheid.  Samen met inwoners is volop ingezet op bewegen en sport door iedereen van 0 tot 100. Inwoners, verenigingen, aanbieders, scholen en professionals hebben hier aan bijgedragen om gezond leven makkelijker te maken.  In 2025 is vanuit dit doel een bijdrage geleverd aan het opstellen van het BOSS-beleid (bewegen, ontmoeten, spelen en sporten in de buitenruimte), dat inmiddels door de raad is vastgesteld. We zorgen dat de leefomgeving van onze inwoners uitnodigt tot bewegen en ontmoeten.

Bevorderen van de gezondheid van onze inwoners

• We hebben de gezonde leefstijl van jeugd gestimuleerd via het project Kind naar Gezonder Gewicht. Het Sociaal wijkteam en de Jeugdgezondheidszorg hebben gezinnen met kinderen met overgewicht begeleid. In 2025 zijn er 24 trajecten gestart in Zwolle.
• Er is uitvoering gegeven aan het Gezond en Actief Leven Akkoord. Zo is er aan meer dan 500 gezinnen de Baby Groente Tas verstrekt. Hiermee dragen we bij aan een kansrijke start voor kinderen, wat preventief is voor overgewicht bij kinderen.
• We dragen bij aan het vitaliteitsprogramma van medewerkers van TIEM. Deze activiteit draagt bij aan het verlagen van overgewicht bij ouderen. Sportservice Zwolle voert wekelijks op alle afdelingen van TIEM beweegmomenten uit en op de donderdag kunnen medewerkers onder werktijd sporten onder begeleiding van een medewerker van Sportservice Zwolle. Daarnaast zijn er op twee plekken in de stad beweegactiviteiten gericht op re-integratie en dagelijkse activering. Ook statushouders nemen hieraan deel.
• In 2025 is er een campagne geweest in alle bushokjes om roken te ontmoedigen.
• Met de subsidieregeling Gezonde Leefstijl Zwolle zijn er subsidies verstrekt aan onder andere het Leefstijlloket. Dit loket stimuleert de ervaren gezondheid van Zwollenaren.
• De verenigingsondersteuning vanuit SportService Zwolle ondersteunt nu ook het Platform Ondernemende Sportaanbieders.
• Door de inzet van buurtsportcoaches zijn tientallen sportactiviteiten en evenementen georganiseerd, zowel zelfstandig als in samenwerking met het onderwijs. Sportservice Zwolle heeft daarnaast sportaanbieders geholpen om hun aanbod te professionaliseren. We hebben daarbij speciale aandacht voor dat iedereen kan meedoen, onder andere met de in 2025 vernieuwde subsidieregeling aangepast sporten.
• In 2025 is de stadsdialoog Zwolle Gezonde Stad goed bezocht.

Een gezonde leefomgeving

• Wij hebben energie en milieubesparende maatregelen op en in sportaccommodaties geïnitieerd. Zo is op alle sportparken led-verplichting aanwezig en gebruiken we bij kunstgras geen plastic meer, maar gebruiken we mineralen infill.
• Wij faciliteerden een accommodatie- en voorzieningenaanbod dat aansluit bij de behoefte vanuit de breedtesport. Zo zijn er in 2025 nieuwe beachvelden geopend.
• In 2025 is het rapport ‘Vraag en aanbod sportaccommodaties in de toekomst gemeente Zwolle’ afgerond en met de raad gedeeld.

Drempels wegnemen om te sporten

• De subsidiereling voor inclusief sporten werd in 2025 goed gevonden. Het budget is volledig opgegaan aan het onderdeel sportprogramma.   
• Via het zwemvangnet hebben kinderen uit huishoudens met een laag inkomen zwemles gekregen. De wachtlijst is in 2025 verder ingelopen.
• In 2025 is de samenwerking in de regio rond aangepast sporten verder ontwikkeld.
• De beweegmakelaars bij Sportservice Zwolle waren actief. Zo hebben zij in 2025 93 inwoners begeleid naar passend sport- en beweegaanbod. Er zijn ook zwemlessen voor vrouwen met een migratieachtergrond gestart. De beweegmakelaars hebben een structurele samenwerking uitgewerkt met de GLI aanbieders, fysiopraktijken, leefstijlcoaches, Vogellanden en Isala. (GLI is Gecombineerde Leefstijl Interventie).

Ervaren gezondheid (%)

77%

Overgewicht - volwassenen (%)

39%

Voldoet aan beweegrichtlijnen - volwassenen (%)

55%

Roken - jongeren (%)

3%

Overgewicht - kinderen (%)

10%

Beleidsagenda gezondheid 2022-2026

Actieplan Sport en bewegen 2016

Plan van aanpak GALA 2023

De activiteiten van doel 1.1.2 hebben per saldo €247.000 meer gekost dan begroot. Dat komt door een positief resultaat van €393.000 op de lasten en een negatief resultaat van €147.000 op de baten. Daarnaast is er een lagere onttrekking aan de reserve van €492.000. Hieronder worden de grootste afwijkingen op verschillende onderwerpen verklaard:

Sportaccommodaties

• Elk jaar betalen we loonsuppletie aan het zwembad. Dit gebeurt in het lopende jaar via een voorschot en in het volgende jaar via een definitieve afrekening. In 2025 is er een laag bedrag aan voorschot betaald. Dit leidt tot een positief resultaat op de lasten van €120.000.
• Door de hoge energieprijzen was er in 2022 en 2023 de mogelijkheid om compensatie te krijgen voor de hoge energiekosten van zwembaden. In 2025 is hiervoor de definitieve afrekening ontvangen. Hieruit bleek dat we te veel aan voorschot hebben ontvangen. Dit leidt tot een terugbetaling en een negatief resultaat op de lasten van €390.000.
• Voor planbaar onderhoud waren de kosten lager dan begroot omdat diverse werkzaamheden zijn verschoven naar volgend jaar. Dit leidt tot een positief resultaat op de lasten van €180.000.

Pilot Sport en Bewegen
De uitvoering van de pilot Sport en Bewegen is nog in volle gang. In 2025 is een deel van het budget besteed. Dit zorgt voor een positief resultaat van €64.000 op de lasten. Het restant schuiven we door naar volgend jaar.

Gezond en Actief Leefakkoord (SPUK GALA)
Voor de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) ontvangen we een Specifieke Uitkering (SPUK GALA).  In 2025 is €41.000 minder uitgegeven dan begroot. Doordat er minder kosten zijn gemaakt is de verantwoorde rijksbijdrage ook €41.000 lager. Het resterende budget mogen we doorschuiven naar 2026 omdat dit valt onder de 10% van het totaalbudget. Zie hiervoor ook de melding in Berap 2026-1. Op doel 1.1.2 zorgt dit voor een positief resultaat van €39.000 op de lasten en een positief resultaat van €16.000 op de baten. Op doel 1.1.1 geeft dit een positief resultaat van €1.000 op de lasten en een negatief resultaat van €56.000 op de baten.

Integraal Zorgakkoord (SPUK IZA)
Voor de uitvoering van het Integraal Zorgakkoord (IZA) ontvangen we een Specifieke Uitkering (SPUK IZA) van het Rijk. Daarnaast ontvangen we ook middelen van de overheidsorganisatie ZonMw. Dit is een samenwerkingsverband tussen ZorgOnderzoek Nederland (ZON) en het gebiedsbestuur Medische Wetenschappen (MW) van de Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Van ZonMw ontvangen we ruim €1.000.000, verdeeld over 2025 en 2026. Een deel van de begrote uitgaven voor 2025 schuift door naar 2026. Hierdoor zijn zowel de lasten als de verantwoorde bate vanuit ZonMw voor 2025 €150.000 lager dan begroot.  
Daarnaast is er ook een geringe onderbesteding van €70.000 op de lasten van de SPUK IZA. Dit zorgt eveneens voor een voordeel op de lasten en een nadeel op de baten.   

De Pelikaan

LED verlichting buitensportvelden

Vervangen toplaag kunstgrasvelden

Bovenstaand overzicht laat zien dat er geen kredieten binnen dit doel zijn afgesloten of dat er financiële afwijkingen zijn.