Sociaal domein

Inwoners die kunnen werken, worden ondersteund om naar eigen vermogen aan het werk te gaan

Doel 2.1.2 Ondersteuning naar werk of school | Begroting 2025

In de uitvoeringsagenda Arbeidsparticipatie en Arbeidsmarkt 2025-2028 hebben we zes doelen opgesteld. In 2025 hebben we een start gemaakt met de verbetering van de samenwerking van de keten en zijn we gestart met de basis op orde brengen qua werkprocessen, overlegstructuur, opdrachtverstrekking en ketenafspraken etc. In 2026 gaan we door met verder versterken van de keten en verleggen we onze focus: we starten een aantal projecten om meer uitstroom uit de uitkering te realiseren.  

De loonkosten WSW zijn 2,6% lager dan begroot. Dit is te verklaren door een hogere uitstroom uit de WSW en de stijging van het wettelijk minimumloon was lager dan verwacht. De WSW is een wet waarin sinds 2015 geen nieuwe instroom meer plaatsvindt.  

De resultaten aantal personen Beschut Werk bleef achter bij de begroting waardoor ook de loonkosten hiervoor lager zijn uitgevallen.

• Een groep van 200 inwoners bij Tiem gaan de stap naar werk (nog) niet maken. Zij zijn overgedragen aan een andere schakel in de keten, zodat ze de juiste dienstverlening ontvangen, hierdoor kan Tiem inwoners begeleiden die de stap naar werk kunnen maken.
• Project 150: we zijn gestart met het gezamenlijk vanuit de ketenpartners 150 inwoners te ondersteunen met een integrale aanpak.
• We hebben onderzocht hoe de intake effectiever en integraler kan. Deze brede intake implementeren we in 2026.
• We hebben de prestatieafspraken Tiem verder aangescherpt. Toegevoegd is een realisatie op bijdrage daling bijstandslasten.
• We hebben een nieuwe overlegstructuur in de keten georganiseerd op strategisch, tactisch en uitvoerend niveau. In dat laatste worden casussen besproken, zodat we inwoners betere dienstverlening bieden.  
• We hebben werkgevers betrokken bij de inclusieve arbeidsmarkt door een voorstelling gericht op laaggeletterdheid en een voorstelling gericht op werken vanuit een sociale werkvoorziening.
• We hebben gesignaleerd dat de datakwaliteit en registratie onvoldoende is om te kunnen sturen. Verbetersuggesties zijn gedaan; implementatie 2026-2027.  
• Het project detaQ is gestart om inwoners in dienst te nemen bij Tiem en daarna te plaatsen bij werkgevers.  
• We hebben de eerste implementatie Participatiewet in Balans gerealiseerd.  
• We hebben meegedaan aan de pilot Kennisadviesgroep Lerende Cultuur van het ministerie voor gemeenten die gebruik maken van de uitgebreide vangnetregeling BUIG.  
• We hebben in de Arbeidsmarktregio gewerkt aan verdere harmonisering van onze instrumenten door een jobcoaching sessie en verduidelijken werkafspraken.  
• We hebben in 2025 het vitaliteitsprogramma van Sportservice Zwolle voortgezet.   
• We hebben aandacht voor inwoners met GGZ problematiek. We voeren de regeling IPS uit en kijken in de regio ook naar andere interventies en ondersteuning.  
• We zien het aantal parttime-ondernemen trajecten stijgen. We streven er daarnaast naar om de inkomsten uit parttime-ondernemen te laten stijgen, met als ultiem doel uitstroom uit de uitkering.
• We hebben meegedaan aan een praktijkgericht onderzoek rondom arbeidsparticipatie vrouwelijke statushouders. We vervolgen dit in 2026 met een leertraject.  
• We hebben ons op regionaal en lokaal niveau voorbereid op de implementatie van de wet van School naar Duurzaam werk. In 2026 zal verdere uitwerking plaatsvinden waardoor we nog beter kwetsbare jongeren vroegtijdig kunnen begeleiden naar werk.
• De wet hervorming arbeidsmarktstructuur voorziet in een laagdrempelige toegang voor mensen met werk-gerelateerde vragen. Alhoewel de wet naar verwachting pas in 2027 ingaat, hebben we in de regio 7 fysieke regionale werkcentrum-concepten geopend, waaronder één in Zwolle.
• We hebben met Tiem gewerkt aan een doorontwikkeling van de dienstverlening aan statushouders in het kader van de Z-route en de MAP. De uitkomst van deze doorontwikkeling is dat de dienstverlening in het kader van deze onderdelen naar organisaties gaat die gespecialiseerd zijn in de inburgering.  
• We zijn gestart met een pilot voor het inzetten van twee sleutelpersonen. Deze sleutelpersonen zijn in dienst bij partijen in de stad en functioneren als ervaringsdeskundigen voor ketenpartners en ondersteunen statushouders in het maken van een passende match tussen hun hulpvraag en een activiteit. De eerste resultaten verwachten we in 2026 te zien.  
• We hebben het uitvoeringskader Inburgering 2021 herijkt en aangepast aan de hand van de inzichten met de uitvoering van de nieuwe wet. Deze aanpassingen leiden uiteindelijk tot meer maatwerk, hogere kwaliteit van dienstverlening en effectievere inzet van SPUK-gelden.
• Eind 2025 hebben we de beleidsregels Inburgering 2026 opgeleverd. Deze worden in het eerste kwartaal van 2026 gepubliceerd op overheid.nl.
• We hebben de verordening Inburgering 2026 opgeleverd. De verordening wordt in het eerste kwartaal van 2026 gepubliceerd op Overheid.nl.
• We zijn gestart met het in kaart brengen van de verschillende werkprocessen rondom arbeidsparticipatie, met het doel om deze beter op elkaar aan te laten sluiten.  

Bijstandsuitkeringen (aantal)

3648

Duur bijstandsuitkeringen langer dan vijf jaar

56%

Loonkostensubsidie (aantal)

Beschut werk (aantal)

Bijstandsdichtheid (percentage)

5,6%

Wet Inburgering 2021

Participatiewet

Visie op arbeidsparticipatie en arbeidsmarktbeleid

SUWI 2023-2024 Arbeidsmarktregio Zwolle

Koers sociaal domein

De activiteiten van doel 2.1.2 hebben per saldo €1.316.000 meer gekost dan begroot. Dat komt door een positief resultaat van €3.033.000 op de lasten en een negatief resultaat van €347.000 op de baten. Daarnaast is er een hogere toevoeging aan de reserve van €2.990.000 en een lagere onttrekking aan de reserve van €1.013.000. Hieronder worden de grootste afwijkingen op verschillende onderwerpen verklaard:

Regionale arbeidsmarkt
Gemeente Zwolle is centrumgemeente voor de regionale arbeidsmarkt en gastheergemeente voor Regio Zwolle. De lasten en baten van de arbeidsmarktregio zijn daarom onderdeel van de jaarrekening van gemeente Zwolle.

• In Regio Zwolle krijgen werkenden en werkzoekenden de kans om zich met behulp van subsidie bij te scholen en zich voor te bereiden op de toekomst. Dankzij de samenwerking tussen tweeëntwintig gemeenten, vier provincies en de Europese Unie kunnen we opleidingen en trainingen aanbieden die direct inspelen op de behoeften van de arbeidsmarkt. Op het regionale budget arbeidsmarkt is een voordeel van €1.811.000 op de lasten en een nadeel van €137.000 op de baten gerealiseerd. Het totaalbedrag aan verstrekte subsidies en overheadkosten was lager dan begroot. Dit komt met name doordat de uitgaven voor de werkgeversroute nihil waren. De verwachting is dat dit beter gaat verlopen in 2026. De niet bestede regionale middelen worden doorgeschoven naar 2026.
• Het Rijk heeft in 2024 €656.000 beschikbaar gesteld aan de arbeidsmarktregio voor "Dichterbij dan je denkt" en "crisisdienstverlening". Doordat de totale besteding voor de arbeidsmarktregio in 2025 lager was dan begroot, zijn deze middelen in 2025 niet benut. De middelen blijven gereserveerd voor de bestedingen van de arbeidsmarktregio in 2026.
• Via de decembercirculaire 2025 zijn eveneens regionale arbeidsmarktmiddelen ontvangen. Dit betreft €35.000 voor "Work in NL", €157.000 voor "Impulsbudget" en €269.000 voor "Startbanen". Deze middelen worden gereserveerd voor besteding in 2026. Dat geeft op dit doel een nadeel van €461.000. Daar staat tegenover dat de ontvangen middelen op doel 10.1.1 vrijvallen en daar een voordelig resultaat geven.

Arbeidsparticipatie

• Het resultaat op arbeidsparticipatie is €284.000 positief. Een hogere uitstroom uit de Wet Sociale Werkvoorziening leidt tot lagere loonkosten. Ook bleef de stijging van het aantal personen "beschut werker" achter bij de begroting waardoor de loonkosten lager uitkomen. Het resultaat van Tiem is €142.000 negatief met name door vervanging tijdens ziekte waardoor sprake was van lagere productieopbrengsten en hogere personeelskosten op basis van de Cao Samenwerkende Gemeentelijke Organisatie.
• Van de middelen arbeidsparticipatie PPN 2025-2028 is €711.000 niet besteed door gebrek aan capaciteit binnen de organisatie. Dit budget schuiven we door naar 2026.  

• De middelen uit de septembercirculaire 2025 voor "de Participatie-wet in balans" zijn gereserveerd voor besteding in 2026. Bij Berap 2026-1 volgt hiervoor een bestedingsaanvraag. Dat geeft op dit doel een nadeel van €324.000. Daar staat tegenover dat de ontvangen middelen op doel 10.1.1 vrijvallen en daar een voordelig resultaat geven.

Non-formeel taalaanbod

• De incidentele middelen voor "non-formeel taalaanbod" van €300.000 schuiven we door naar 2026. In de afgelopen jaren is het niet gelukt om een geschikte aanbieder te vinden. Begin 2026 is wel de eerste subsidie verstrekt voor €100.000. Na evaluatie van de activiteiten komen we met voorstellen voor het vervolg.  

ESF React-EU AMR

ESF React
Dit betreft een krediet voor regionale uitgaven voor de arbeidsmarktregio. De uitgaven zijn gedekt uit een Europese subsidie (ESF). De uitvoering door de diverse gemeenten heeft in 2022 en 2023 plaatsgevonden. Een deel van de uitgevoerde taken kon gedekt worden uit cofinanciering, waardoor niet alle middelen werden aangewend. In 2024 is de ESF-subsidie vastgesteld. Het restant van de ESF middelen van €753.000 werd niet teruggevorderd. In 2025 hebben we het overgebleven budget ingezet ten behoeve van de arbeidsmarktregio. Het restant dat eind 2025 nog resteert wordt in 2026 besteed. Daarna zal het project worden afgesloten.