Fysiek domein | Doel 6.2.2 Behouden en versterken sociaal woningaanbod

Doel 6.2.2 Behouden en versterken sociaal woningaanbod

We behouden en versterken de beschikbaarheid van sociale huurwoningen en de betaalbaarheid voor de laagste inkomens

Doel 6.2.2 Behouden en versterken sociaal woningaanbod \| Begroting 2025

Toelichting op realisatie doel

De druk op de woningmarkt is enorm. De woningbouwproductie is de afgelopen jaren achtergebleven bij de groeiende vraag met als gevolg oplopende wachttijden en afnemende slaagkansen voor doelgroepen. Corporaties, huurdersorganisaties en gemeente hebben de ambitie om de slaagkansen voor een sociale huurwoning in Zwolle te verhogen. De gemeente en corporaties zetten gezamenlijk vol in op het realiseren van nieuwe sociale huurwoningen. Naast het toevoegen van nieuwe woningen, spreken partijen af de bestaande voorraad beter te benutten én doorstroming op de woningmarkt te bevorderen. Dat zorgt ervoor dat meer sociale huurwoningen vrijkomen en het vergroot ook de kans voor huishoudens om te wonen in een woning die past bij hun huishoudenssamenstelling, levensfase en inkomen. In 2025 hebben we samen met de corporaties afgesproken meer studenteneenheden te gaan toevoegen aan de woningvoorraad. Beter Benutten is in 2025 geborgd in beleid. De activiteiten zoals genoemd onder dit doel dragen bij aan een passend woningaanbod in Zwolle.

Toelichting op realisatie activiteiten

In 2024 hebben we een nieuwe jaarschijf opgesteld met de Zwolse woningcorporaties en de huurdersorganisaties voor het jaar 2025. Door middel van de jaarschijf kunnen we beter sturen op de voortgang van de meerjarige prestatieafspraken. Deze zijn in januari 2025 door alle partijen ondertekend. Via de prestatieafspraken geven we vanuit een gedeeld perspectief concreet invulling aan de woonambities voor Zwolle. En daarmee werken we samen aan het realiseren van voldoende sociale huurwoningen voor verschillende doelgroepen en waarborgen we de betaalbaarheid.
Monitoring van de prestatieafspraken (via de jaarschijf) vindt twee keer per jaar plaats in het bestuurlijk overleg met corporaties en huurdersorganisaties. Uitgangspunt is dat er gemiddeld jaarlijks minimaal 200 sociale huurwoningen worden gerealiseerd. Dit aantal wordt gehaald, maar blijft een belangrijk punt van aandacht. De druk op de sociale woningmarkt is enorm en de huisvesting van bijzondere doelgroepen, onder andere de taakstelling voor de huisvesting van statushouders, neemt alleen maar toe. Wel heeft Zwolle samen met de woningcorporaties in 2025 besloten om 500 extra studenteneenheden te gaan ontwikkelen, waarvan 70% onzelfstandige eenheden en 30% zelfstandige eenheden.
Het programma Wonen en Zorg is eind 2024 afgerond. De belangrijkste opbrengsten van het programma zijn een groot aantal nieuwe woonvormen en de eerste regionale woonzorgvisie West-Overijssel met bijbehorend Afsprakenkader Ouderenhuisvesting. We dragen uit dat deze opgave vooral gaat over het creëren van een inclusieve samenleving, waarin het de norm wordt dat iedereen een thuis heeft. Daarom is in 2025 Wonen en Zorg onderdeel van de lijnorganisatie van de gemeente Zwolle. In 2025 stond de overgang naar de lijnorganisatie centraal, evenals het opmaken van de balans. Een goed voorbeeld is het pre-mantelzorgbeleid wat in 2025 inwerking is getreden en de continuerende bestendiging van beschermd thuis wonen en vitaal krachtige solidaire wijken die zijn vastgelegd in de prestatieafspraken met de woningcorporaties en in het Actieplan Seniorenhuisvesting. Hierover hebben we afspraken vastgelegd in de prestatieafspraken met de corporaties en in het actieplan seniorenhuisvesting.
De Regionale woonzorgvisie loopt nog tot en met 2026. In maart 2025 zijn er tijdens een werkconferentie samen met zorgpartijen, woningcorporaties en ontwikkelaars stil gestaan bij hoe we collectief van strategie naar realisatie kunnen in de gedeelde woon-zorg opgave.
Een verplichting uit de Wet versterking regie volkshuisvesting is het opstellen van een huisvestingsverordening met daarin in ieder geval een urgentieregeling. Zwolle kan door middel van deze verordening sturen op een evenwichtige woonruimteverdeling en beheer van de betaalbare woningvoorraad. In 2025 hebben we in de regio West-Overijssel gewerkt aan het maken van afspraken voor een evenwichtige verdeling voor de huisvesting van wettelijk urgente doelgroepen. Dit hebben we gedaan in nauwe samenwerking met de woningcorporaties. Hoewel de wettelijke basis nog op zich laat wachten, hebben de bestuurders uit het Bestuurlijk Overleg Wonen de breed gedragen Evenwichtige Verdeelafspraken alvast ter instemming voorgelegd aan het college.
Om uitvoering te geven de wet Goed Verhuurderschap en de wet Betaalbare Huur en te zorgen voor een gezonde huurmarkt hebben we in september 2025 het Huurteam Zwolle gerealiseerd. Het Huurteam is een aparte stichting gevestigd in Zwolle die huurders helpen met misstanden op de huurmarkt. In de periode van 1 september tot 1 december hebben 48 huurders zich gemeld.
In 2025 lag met name de focus op het creëren van bewustzijn en het bestendigen van onze faciliterende rol richting inwoners. Van januari 2024 tot en met november 2025 is vooral ingezet op bewustwording en bewustzijn vanuit het oogpunt ‘als mensen in beweging komen dan komt de woningmarkt dat ook’. In deze periode hebben we ervaren dat werken aan doorstroming tweeledig is. Niet alleen het realiseren van verhuisbewegingen draagt bij om de juiste mensen in de juiste woning te kunnen huisvesten. Werken aan doorstroming gaat ook over het bespreekbaar maken van verhuizen en passend(er) wonen om inwoners aan het denken te brengen over hun huidige- en toekomstige woonsituatie. Uit de stadsgesprekken is gebleken dat inwoners met een sluimerende verhuiswens (over drie tot vier jaar) eerst behoefte hebben aan persoonlijke begeleiding en juiste, vindbare informatie. Door nu het bewustzijn te vergroten dragen we bij aan het realiseren van verhuisbewegingen op de langere termijn. Daarnaast zijn er in 2025 maatregelen in de experimenteerruimte bij de woningcorporaties van start gegaan. Ook zijn we in 2025 meer gaan bouwen met doorstroomkwaliteit, zoals in de Aa-landen. Ook hebben we in 2025 de beleidsregel zelfstandige en onzelfstandige woonruimte verruimd.

Kaderstellende nota('s)

	2017
Beleidsdocument	Vastgesteld
Woonvisie Zwolle: Ruimte voor Wonen 2017-2027	2017
In de Zwolse woonvisie staat hoe de gemeente, samen met partners, wil sturen op de gezamenlijke ambities voor wonen in Zwolle.
Ontwikkelstrategie wonen 2019-2024	2019
	2019
De ontwikkelstrategie laat zien hoe de gemeente de ambities uit de Zwolse woonvisie 2017-2027 wo; realiseren met een scope van 5 jaar. De strategie gaat uit van samenwerking met partners, is adaptief en gebiedsgericht.
Programma wonen en zorg
Actieplan seniorenhuisvesting	2023
	2023
Voor het rapport Wonen in een derde levensfase hebben we de behoeften en wensen van senioren in Zwolle op het gebied van wonen, zorg en welzijn geïnventariseerd. De kennis die we hiermee verkregen, hebben we hebben verwerkt in verschillende actielijnen. Te weten: programmering, doorstroming, sociale basis en preventie, zorg & maatwerk. Deze actielijnen zijn te lezen in het Actieplan Seniorenhuisvesting.
Prestatieafspraken Woningcorporaties
Eind 2023 zijn de prestatieafspraken met de woningcorporaties ondertekend. Hierin is onder andere de stadsdeal opgenomen, waarmee we versneld woningen willen toevoegen door middel van optoppen, aanplinten en inbreiden.

Overzicht baten en lasten

In onderstaand overzicht wordt op doelniveau de volgende informatie gepresenteerd:

De totaalbedragen die door de raad beschikbaar zijn gesteld voor 2025, opgedeeld naar:
- Vastgestelde begroting
- Begrote kredieten die in 2025 via exploitatie worden verantwoord
- Vastgestelde begrotingswijzigingen
De jaarrekeningcijfers
Het voordelige (+) of nadelige (-) resultaat ten opzichte van de begrote bedragen

Baten en lasten (bedragen x €1.000)	Lasten	Baten	Toevoeging aan reserves	Onttrekking aan reserves	Saldo
Vastgestelde begroting	669	0	300	78
+ mutaties kredieten	3.336	3.316	0	20
+ begrotingswijzigingen	-23	0	0	-54
Begroting t/m december	3.982	3.316	300	45
- Jaarrekening	3.947	3.316	300	45
Resultaat doel Sociaal woningaanbod	35	0	0	0
Saldo					35

Toelichting financiële afwijkingen

Bovenstaand overzicht laat zien dat er geen groot voordelig of nadelig resultaat (groter dan € 100.000) binnen dit doel aanwezig is en er zijn geen (financiële) afwijkingen op activiteiten die op dit moment om een specifieke toelichting vragen.

Overzicht kredieten

In onderstaand overzicht wordt inzicht gegeven in de financiële stand van zaken van (meerjarige) kredieten die de Raad tot en met 2025 beschikbaar heeft gesteld, met in de laatste twee kolommen een indicatie van toekomstige investeringen:

Project (bedragen x €1.000)	Omvang krediet tot en met 2025	Gerealiseerd tot en met 2024	Bestedingen 2025	Restantkrediet 31 december 2025	Raming 2026	Raming 2027 e.v.
Versnellingsactie sociale huur	5.026	3.673	6	1.346	1.346	0
Diezerpoort, Fysiek	2.489	1.978	4	507	507	0
Semi-permanent/flex wonen	650	487	1	162	162	0
Wonen met zorg	2.951	926	636	1.389	1.389	0
Stimuleringsregeling flex en transformatiewoningen	3.456	0	2.640	816	816	0
Flex wonen voorbereiding div locaties	1.764	939	54	771	771	0
Wet versterking Volkshuisvesting	30	0	12	18	18	0
Totaal	16.365	8.003	3.352	5.010	5.010	0

Toelichting financiële afwijkingen en afgesloten kredieten

Bovenstaand overzicht laat zien dat er geen kredieten binnen dit doel zijn afgesloten of dat er financiële afwijkingen zijn

Portefeuillehouder(s)

Dorrit de Jong